Opis

🎯 Wielki Test Umiejętności Społecznych dla dzieci i młodzieży 10–15 lat

„Wielki Test…” to praktyczna pomoc edukacyjna wspierająca rozwój tematu jakimi są umiejętności społeczne u dzieci i nastolatków. Pomaga młodym ludziom lepiej rozumieć siebie i innych, rozpoznawać emocje, stawiać granice. Wspiera w reagowaniu w trudnych sytuacjach i budowaniu relacji z rówieśnikami. E-book zawiera 100 realistycznych pytań inspirowanych codziennością dzieci i młodzieży. Pytania zostały podzielone na 10 kluczowych kategorii: emocje, empatia, samowiedza, komunikacja międzyludzka, normy społeczne, asertywność, współpraca w grupie, rozwiązywanie konfliktów, radzenie sobie z trudnymi sytuacjami, przemoc. Do każdego pytania przygotowano trzy możliwe odpowiedzi.

Dla prowadzącego opracowano klucz z komentarzami, które ułatwiają zrozumienie dedykowanych odpowiedzi pytań. Produkt stanowi narzędzie wielokrotnego użytku, możemy ją wykorzystać zgodnie z preferowanym przebiegiem lub dostosować założenia do potrzeb konkretnej grupy. 

🙌 10 kategorii pytań

1. Emocje

W tej kategorii znajdziemy pytania dotyczące rozpoznawania, nazywania i radzenia sobie z własnymi emocjami oraz interpretacji emocji innych. Przykładowe pytanie: Ania, Ewa i Zosia od zawsze tworzą zgraną paczkę. Jednak, w tej chwili Ania obserwuje, jak Ewa i Zosia okropnie kłócą się na przerwie, krzycząc, że to koniec ich przyjaźni. Widząc tę sytuację, jakie emocje mogą najprawdopodobniej pojawić się u Ani? a) Smutek, złość, dezorientacja i obawa o możliwy rozpad ich paczki, b) Radość, ponieważ będzie miała szansę uwolnić się od swoich koleżanek i nareszcie pobyć w samotności, c) Obojętność, a właściwie to chęć znalezienia nowych koleżanek.

2. Empatia

To zrozumienie perspektywy innych, rozpoznawanie intencji i uczuć innych ludzi. Przykładowe pytanie: Pola zauważyła, że jej przyjaciel, Bartek, wygląda na smutnego i zamyślonego, gdy znajomi wspominają o jego nadchodzących urodzinach. Niedawno z powodu choroby zmarł tata Bartka. Co może zrobić Pola, by pokazać Bartkowi swoje wsparcie? a) Pola powinna powiedzieć Bartkowi, żeby się nie smucił i jakoś się rozweselił, b) Pola może znaleźć odpowiedni moment i delikatnie zapytać Bartka, w jaki sposób chciałby spędzić ten dzień. Na pewno to będą inne urodziny niż wszystkie do tej pory, ale postara się, aby wypadły jak najlepiej, c) Pola powinna zaplanować dla Bartka niespodziankę, dużą imprezę urodzinową, tak aby jej kolega zapomniał o swoich problemach.

3. Samowiedza

Tu znajdziemy pytania dotyczące samopoznania, własnych mocnych stron, słabości i wartości. Przykładowe pytanie: Jakie działanie możesz podjąć, gdy napotykasz problem, którego nie potrafisz od razu rozwiązać? Wybierz najlepszą formę zachowania. a) Zignorować problem, mając nadzieję, że sam się rozwiąże, b) Podzielić problem na mniejsze części i szukać rozwiązań krok po kroku. Ewentualnie zwrócić się do kogoś o pomoc, c) Czekać, aż ktoś inny rozwiąże problem za ciebie.

4. Komunikacja międzyludzka

To skupienie na umiejętnościach komunikacyjnych, mowie ciała, aktywnym słuchaniu i wyrażaniu siebie. Przykładowe pytanie: Rodzice postanowili, że musisz zacząć regularnie pomagać w domowych obowiązkach, takich jak opróżnianie zmywarki, sprzątanie łazienki i własnego pokoju. Jaką decyzję podejmiesz? Wybierz opcję, która najlepiej odzwierciedla właściwą komunikację i postępowanie: a) Zgadzam się, ale wykonuję zadania niechlujnie, co prowadzi do sprzeczek i niezadowolenia, b) Odmawiam, tłumacząc, że mam dużo nauki i że nie przeszkadza mi nieporządek, c) Prowadzę rozmowę z rodzicami o tym, jakie zadania są dla mnie do zaakceptowania i kiedy mogę je wykonywać, a także pytam o możliwe konsekwencje nieprzestrzegania tych zasad.

5. Normy społeczne

Pytania w tej kategorii dotyczą zasad zachowania w społeczeństwie, etykietę i oczekiwania społeczne. Przykładowe pytanie: Jak w imię zasad fair-play w klasie zareagujesz, gdy ktoś jest w niej wykluczany z grupy? a) Dołączę do innych, wykluczając tę osobę. Nie ma nic gorszego niż narazić się grupie, przez co sam mogę zostać odrzucony, b) Jesteśmy jedną drużyną. W miarę moich możliwości postaram się włączyć tę osobę do grupy, c) Pozostanę obojętny na sytuację. To nie moja sprawa.

6. Asertywność

Dział o asertywności to nauka wyrażania własnych potrzeb i opinii w szanujący sposób, bez naruszania praw innych. Przykładowe pytanie: Twój przyjaciel namawia cię, żebyście razem poszli do opuszczonego budynku na skraju osiedla. Jak reagujesz? Wybierz jedną odpowiedź, która pokazuje właściwą formę asertywnego zachowania: a) No ba, ja nie pójdę? Mówię: „Nie ma sprawy, przecież nikt nam nie może niczego zabronić”, b) W pewne miejsca nie mam zamiaru się wybierać: „Nie, dzięki, tam nie jest bezpiecznie. Możemy pojedziemy do skateparku?”, c) Waham się, ale ostatecznie ciekawość zwycięża: „OK, ale tylko tym razem. Nie chcę wpaść w kłopoty”.

7. Współpraca w grupie

To umiejętności pracy zespołowej, dzielenie się zadaniami, budowanie zaufania i synergii w grupie. Przykładowe pytanie: Wraz z czwórką koleżanek i kolegów z klasy otrzymaliście do wykonania wspólny projekt. Musicie zbudować model wulkanu na lekcję przyrody. Każdy członek grupy ma przydzielone zadanie, ale zauważasz, że Kamil całkowicie nie interesuje się projektem i nie wykonuje swojej części. Zbliża się czas prezentacji. Jak możesz wspierać współpracę w grupie? a) Zignoruję brak zaangażowania Kamila i wykonam jego część pracy, b) Zwołuję spotkanie naszej grupy, aby porozmawiać z Kamilem o tym, dlaczego nie pracuje. Może ma jakieś problemy? Musimy znaleźć wspólne rozwiązanie, c) Przy najbliższej okazji skarżę się nauczycielowi na Kamila. Na pewno nie powinien otrzymać pozytywnej oceny.

8. Rozwiązywanie konfliktów

Jeżeli rozwiązywanie to skupiamy się tu na negocjacjach, rozwiązywaniu sporów, poszukiwaniu kompromisów, ale i na samym zapobieganiu konfliktom. Przykładowe pytanie: Podczas gry planszowej Monopoly rozpoczęła się kłótnia z koleżanką o to, kto ma prawo do kolejnego ruchu. Jak najlepiej rozwiązać ten konflikt? a) Nie mam zamiaru ustępować, ona tylko się kłóci, a tak naprawdę nie zna zasad, b) Gra z osobą, która nie potrafi zdrowo rywalizować, jest bez sensu. Nie gram dalej z nią, c) Musimy spokojnie porozmawiać o zasadach gry i razem znaleźć rozwiązanie. Najlepiej jeszcze raz przeczytać zasady gry.

9. Radzenie sobie z trudnymi sytuacjami

Mamy tu strategie adaptacyjne wobec stresu, presji, zmian i nieoczekiwanych wydarzeń. Przykładowe pytanie: Podczas szczerej rozmowy z przyjaciółką dowiadujesz się, że czuje się bardzo przygnębiona, niekochana przez rodziców i myśli o ucieczce z domu. Jest to dla ciebie szokujące. Jak reagujesz? a) Zmieniasz temat, bo czujesz się zbyt nieswojo, aby rozmawiać na takie tematy, b) Rozmawiasz z nią, przekazując swoje wsparcie, ale także oferujesz poszukiwanie profesjonalnej pomocy. Na pewno tak jej z tym nie zostawisz, c) Mówisz jej, że przesadza i powinna przestać myśleć tylko o sobie.

10. Przemoc

Ostatnia kategoria, ale jak bardzo ważna! Są to metody na radzenie sobie z prześladowaniem, asertywność w obliczu przemocy, szukanie wsparcia i interwencji. Przykładowe pytanie: Po lekcji wychowania fizycznego dowiadujesz się, że ktoś potajemnie nakręcił filmik, na którym twoja koleżanka przebiera się w szatni. Martwisz się, że ten filmik może być przesłany dalej w wiadomościach lub nawet wrzucony do Internetu. Co zrobisz? a) Ignorujesz to, myśląc, że to tylko niegroźny żart. Zresztą, nie pierwszy, nie ostatni raz. b) Natychmiast dyskretnie informujesz zaufanego nauczyciela, pedagoga szkolnego lub innego dorosłego w szkole o zaistniałej sytuacji, podkreślając, że rozpowszechnianie tego filmiku może mieć poważne konsekwencje dla osoby, która została na nim uwieczniona. c) Czekasz jak rozwinie się sprawa. Może nic się nie stanie…

👧👦 Przeznaczenie i zastosowanie

Wiek: 10–15 lat

Liczba uczestników: indywidualnie, w parach lub grupowo

Formy pracy: pełny test, wybór pytań z wybranej kategorii, pojedyncze pytania jako punkt wyjścia do rozmowy

Prowadzący: nauczyciel, pedagog, psycholog, terapeuta, trener umiejętności społecznych, doradca zawodowy, rodzic

Gdzie? Pytania z e-booka można wykorzystywać na lekcjach wychowawczych, zajęciach TUS, lekcjach doradztwa zawodowego, zajęciach emocjonalno-społecznych oraz w edukacji domowej. Sprawdzają się również w pracy indywidualnej w gabinecie psychologicznym lub podczas rozmów z dzieckiem w domu. Test pomaga inicjować rozmowy o emocjach, relacjach i codziennych wyborach. Zastosowanie znajduje więc wszędzie tam, gdzie mowa o rozwijaniu umiejętności społeczne u dzieci i nastolatków.

🎯Przebieg rozgrywki 

„Wielki Test Umiejętności Społecznych” można wykorzystywać jako grę edukacyjną, zarówno w pracy indywidualnej, jak i grupowej. Proponowane warianty:

• Indywidualny. Uczestnik losuje pytanie, odpowiada na nie, a prowadzący ocenia poprawność odpowiedzi (prawidłowe odpowiedzi zostały ujęte w skrypcie dla prowadzącego). Za każdą prawidłową odpowiedź uczestnik otrzymuje punkt, za nieprawidłową nie otrzymuje punktu. Prowadzący zapisuje punkty każdego uczestnika. Rozgrywkę wygrywa osoba, która zdobędzie najwięcej punktów.
• W parach. Uczestnicy tworzą pary i losują pytanie. Odpowiedzi są formułowane wspólnie przez parę. Podobnie jak w formie indywidualnej, za prawidłową odpowiedź para otrzymuje punkt, za nieprawidłową – nie otrzymuje punktu. Prowadzący zapisuje punkty każdej pary. Rozgrywkę wygrywa para, która zdobędzie najwięcej punktów.
• Grupowo. Uczestnicy dzielą się na grupy, każda grupa losuje pytanie i wspólnie na nie odpowiada. System punktacji jest identyczny jak w poprzednich formach. Prowadzący zapisuje punkty zdobyte przez grupy. Rozgrywkę wygrywa grupa, która zdobędzie najwięcej punktów.

🙌 Jak rozwijać umiejętności społeczne u dzieci i nastolatków?

Umiejętności społeczne to coś znacznie więcej niż odnajdywanie się w grupie. To cały zestaw kompetencji, które pozwalają dzieciom i nastolatkom radzić sobie w codziennych sytuacjach, mówić o swoich uczuciach, wyrażać potrzeby, reagować na konflikty i rozumieć perspektywę innych osób. Aby wspierać ich rozwój, warto zacząć od uważnej obserwacji. Jak dziecko reaguje, gdy ktoś je wyklucza. Co mówi, co czuje. Jak radzi sobie z odmową lub porażką. Takie sygnały pomagają rozpoznać obszary, które warto wzmacniać.

Zamiast naciskać, warto zadawać pytania, które otwierają młodego człowieka na rozmowę. Pomocne są także drobne działania, takie jak rozmowa o emocjach, wspólne analizowanie sytuacji z życia lub praca z kartami edukacyjnymi. Każde dziecko rozwija się inaczej, dlatego kluczowe jest dobranie metod do jego etapu i potrzeb. Świadome wspieranie kompetencji społecznych pomaga dzieciom i nastolatkom lepiej radzić sobie w relacjach. Ułatwia wyrażanie emocji, podejmowanie decyzji i rozumienie innych ludzi. Więcej o tym, co konkretnie warto rozwijać i jak to robić, przeczytasz w artykule: Umiejętności społeczne u dzieci i nastolatków – propozycje ćwiczeń.

📦 Co otrzymujesz po zakupie e-booka „Wielki Test Umiejętności Społecznych dla dzieci i młodzieży 10–15 lat”?

Po dokonaniu zakupu otrzymasz wiadomość e-mail z dostępem do pliku PDF zawierającego komplet materiałów do przeprowadzenia edukacyjnego quizu. W środku znajdziesz: instrukcję i propozycje wykorzystania, 100 pytań z trzema wariantami odpowiedzi oraz skrypt dla prowadzącego z odpowiedziami i komentarzami. Nowi klienci otrzymują także dane do logowania do panelu „Moje konto” na platforma.katarzynapluska.pl, gdzie w każdej chwili można wrócić do zakupionych materiałów i pobrać je ponownie.

  # umiejętności społeczne u dzieci i nastolatków